Valentijnsdag heeft meerdere gezichten

Valentijnsdag heeft meerdere gezichten

Valentijnsdag is de dag dat we aan onze (heimelijke) geliefde laten weten hoe veel we van hem of haar houden. Toch is het niet voor iedereen een feest in de liefde. Een deel van de relaties is niet bij elkaar uit liefde, maar om andere, meer onbewuste, redenen.

 

Valentijn heeft meerdere gezichten

 

Verliefdheid

Verliefdheid is een fantastisch gevoel. De dopamine giert door je brein. Verliefdheid werkt als een soort evolutionair lokmiddel om je te verbinden aan een partner. Dat we ons dan zo gelukkig voelen, dat moet wel door die partner komen op wie we verliefd zijn, toch?

Trigger versus oorzaak

Ja en nee.
Ja, degene voor wie je die verliefdheid voelt, is wel degelijk de trigger.
Maar nee, degene voor wie je die verliefdheid voelt, is niet de oorzaak van je verliefdheid.

Compensatie en projectie

Verliefdheid is in feite compensatie van je vroeger niet vervulde emotionele behoeften. We projecteren onze behoeften op de ander. Zodra we denken dat de ander onze behoeften kan vervullen, kunnen we verliefd worden. En we denken er op dat moment niet over na dat die verliefdheid een keer ophoudt. Waarna we de ander pas leren kennen zoals hij/zij is.

Aardig

Voor mensen die in hun jeugd weinig waardering en affectie hebben gehad, is het al voldoende dat de ander aardig tegen hen is, om verliefd op die ander te kunnen worden. Of om, zonder gevoelens voor die ander te hebben, met die persoon te trouwen.

Verslaving

Ik vermoed zelfs dat hoe verliefder iemand kan worden, des te minder aandacht, waardering en affectie iemand in de jeugd heeft gehad. Verliefdheid is in feite een verslaving. In het brein worden dezelfde gedeeltes getriggerd als bij een verslaving. In feite is verliefdheid een chemisch proces in ons brein, net zoals een verslaving dat is.

 

Valentijnsdag kent vele gezichten

 

Hart versus brein

Voor liefde en verliefdheid, en dus ook voor Valentijnsdag, wordt overal op de wereld als symbool het hart gebruikt. Maar, in weerwil van dit gebruikte hart-symbool, vindt verliefdheid plaats in ons brein. Het is ons brein waar onze partnerkeuze plaatsvindt. Het is het brein waar het chemische proces van verliefdheid plaatsvindt. De gevoelens rond ons hart zijn een afgeleide van de processen die daaraan voorafgaan in ons brein. 

Onderliggende patronen

Ondanks het beeld dat we meekrijgen over een gelukkig huwelijk, zien een aantal van ons om ons heen het bewijs van het tegendeel. Dat begint dan in de eigen familie. Het is niet het huwelijksmoraal dat wordt geërfd. Het zijn de onderliggende patronen die van generatie op generatie worden doorgegeven. Hoe ouder je wordt, hoe duidelijker dat wordt.

Doorleefd

We kunnen namelijk alleen datgene wat we bij onszelf hebben (h)erkend en hebben doorleefd, vervolgens bij anderen herkennen. Daarom kan het zo lang duren voordat we inzicht hebben in hoe onze jeugd werkelijk was.

Brein

Wat is nou het sprookje? Dat van een lang en gelukkig levende prinses met haar prins op het witte paard? Of dat we denken dat we zelf of onze eigen ouders best wel een gelukkig huwelijk hebben of hadden? Of zijn beide een sprookje? Er zijn veel manieren waarop we onszelf misleiden. Ons brein kent in feite ontelbare varianten. Ik zet een aantal veelvoorkomende op een rij.

Ander

* Wanneer je denkt dat het door de ander komt. Je wilt de ander veranderen. Als hij/zij maar…. dan komt het goed. Je hebt niet je even grote eigen aandeel door. Beide partners zijn even verantwoordelijk voor hun relatie. Maar we hebben alleen last van het gedrag van de ander. Van ons eigen gedrag hebben we zelf geen last, omdat we dat normaal vinden. Dat geldt voor de ander ook…

Onenigheid

* Wanneer je onenigheid of ruzie hebt om de kleinste dingen. Dan zit je in een machtsstrijd. Bij een machtsstrijd gaat het niet om de inhoud (waaróver de ruzie gaat). Bij een machtsstrijd gaat het om de bejegening: geen van beiden voelt zich serieus genomen door de ander. Als een van beiden zich uit de machtsstrijd haalt, is er geen machtsstrijd meer. Het probleem is dat geen van beiden het vermogen heeft zich uit de machtsstrijd te halen.

Verbaal

*Wanneer je, in plaats van het uiten van wensen en verzoeken (in de ik-vorm), verwijten uit (in de jij-vorm). Je hebt tijdens je opvoeding die gespreksvaardigheden niet meegekregen van je ouders. Zij hebben ze evenmin meegekregen van hún ouders. Hierdoor heb je jouw gespreksvoering niet later verder kunnen ontwikkelen.

Spanning

* Wanneer je jezelf uit de machtsstrijd haalt, merk je hoe je een spanningsverslaafd brein hebt. Naast een verbale component, hebben ruzies namelijk ook een spanningscomponent. Het is de spanning die je in je jeugd hebt meegemaakt en die je toen hebt moeten wegstoppen.

Hulpverlening, trainingen, workshops, seminars

* Wanneer het je nauwelijks of niet lukt om de tijdens hulpverlening, trainingen, workshops en seminars geleerde gespreksvaardigheden in de praktijk toe te passen. Dat komt omdat jouw brein nog beheerst wordt door de in je jeugd weggestopte spanning en boosheid.

Afhankelijkheid

* Wanneer je niet zonder de ander kunt.Dan is er sprake van afhankelijkheid. Afhankelijkheid in een relatie kan vele vormen aannemen. Het kan emotioneel zijn. Het kan zijn dat je voor je tijdsbesteding afhankelijk bent van de ander; dat je niet weet wat je in je eentje zou moeten doen. Het kan financiële afhankelijkheid zijn, en dergelijke.

Vriendschappen

* Wanneer je weinig vriendschappen hebt en/of niet een (paar) goede diepgaande vriendschappen. Een aanzienlijk deel van de mensen die te veel in de liefde investeren, verwaarlozen hun sociale leven. Hierdoor zijn ze voor hun emotioneel welbevinden nog meer afhankelijk van hun partner.

 

Valentijnsdag kent meerdere gezichten

 

Redderrol

* Wanneer je te doen had met je partner. Of wanneer je de ander onbeholpen vond. Of wanneer je de ander wilde helpen, redden of verzorgen. Dan zit je in de redderrol. In deze ongelijkwaardige relatie is er sprake van een Ouderrol en een Kindrol. Deze rollen kunnen ook tussen de partners wisselen, afhankelijk van de situatie.

Eenzaamheid

* Wanneer je de ander nodig hebt om niet in eenzaamheid weg te zakken. Daar zit vaak, heel diep weggestopt, verlatingsangst onder. Vaak zijn we ons niet bewust dat we een relatie of huwelijk aangaan of laten voortduren tegen beter weten in, omdat we anders in een groot gat van eenzaamheid zullen terugvallen. Dit is het geval als je in je je in je jeugd niet gehoord of niet serieus genomen hebt gevoeld.

 

Evenwichtig

Wat is er nodig om een evenwichtige en gelijkwaardige relatie aan te gaan?
Daarvoor is het nodig om zelf evenwichtig te zijn.
En voor ongeveer 40% van de huidige volwassenen is het daarvoor nodig je te ontdoen van emotioneel ongezonde patronen uit je jeugd.

Veilige hechting

Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat 40% van de huidige volwassenen niet emotioneel veilig gehecht is. Een emotioneel veilige hechting is nodig om emotioneel los te komen van je ouders. En dat is nodig om een emotioneel gezonde relatie aan te kunnen gaan.Zolang je niet emotioneel veilig gehecht bent, zul je compensatie blijven zoeken voor vroeger niet vervulde emotionele behoeften.

Impulsen

Als je emotioneel veilig gehecht bent, word je niet geleefd door je impulsen. Dan weet jouw brein: Verliefdheid is één; er wat mee doen is twee… Voor mensen die niet een emotioneel gezonde jeugd hebben gehad, is het niet toegeven aan verliefdheid een zeer zware en vrijwel onmogelijke taak. Zij móeten gevolg geven aan die verliefdheid.

Tussenstappen

Als je emotioneel veilig gehecht bent, kun je voor jezelf de tijd nemen om de ander en diens vriendenkring en diens familie eerst goed te leren kennen. Voordat je meteen een relatie aangaat of voordat je met de ander naar bed gaat. Iemand die hunkert naar liefde kent die tussenstappen, met de verschillende overgangsfasen, niet.

Opeenvolging

Een gezonde opeenvolging is: kennis, vriendschap, verkering, verloving, trouwen of andere vorm van verbinding. In die zin zijn, voor mensen die hunkeren naar liefde, de vroegere tussenstappen van verkering en verloving juist heel geschikt. Iemand die hunkert naar liefde, slaat zo maar een aantal stappen over, omdat die stappen niet bewust gezet worden.

Behoeftebevrediging

Mensen die hunkeren naar liefde willen zo snel mogelijk behoeftebevrediging. Hierdoor vinden ze zich soms al binnen een maand in een relatie met iemand die ze niet of nauwelijks kennen. Dat ze dénken hem of haar wel te kennen, is omdat het zo vertrouwd voelt.

Vertrouwd

Dat het zo vertrouwd voelt, komt omdat we ons aangetrokken voelen tot potentiële partners bij wie we onze eigen patronen van vroeger kunnen herhalen. We voelen ons aangetrokken tot potentiële partners die ongeveer even (on)gezond zijn als wijzelf.

Emotioneel opvoeden

Daarom is dé garantie op een emotioneel gezonde relatie: het zelf emotioneel gezond zijn. Of jezelf alsnog emotioneel op te voeden. Wat gelukkig wel degelijk alsnog kan. Ik heb mezelf alsnog emotioneel opgevoed zoals ik zelf opgevoed had willen worden. Ik had geen voorbeeld en weet wat er voor nodig is en hoe het me gelukt is. Ik kan je daar overigens mee helpen middels een Eendaagse Coaching

Aangetrokken

We voelen ons aangetrokken tot potentiële partners die ongeveer even (on)gezond zijn als wij zelf. Dat is de reden dat de patronen uit onze jeugd van generatie op generatie worden doorgegeven. Als kind weten we natuurlijk niet anders. Bovendien hebben we onze eigen ouders als enige voorbeeld. We willen het anders doen dan onze ouders het gedaan hebben. We denken ook dat ons dit gelukt is.

Zelf ontwikkeld

Toch worden de patronen van vroeger onbewust en onbedoeld doorgegeven aan ons nageslacht. Het ziet er alleen elke keer weer net even anders uit. Alleen datgene wat je bij jezelf hebt ontwikkeld aan interesse, belangstelling, serieus nemen, waardering, erkenning, bevestiging, vertrouwen, en dergelijke, kun je vervolgens aan anderen doorgeven.

Doorgeven

Als je bij jezelf affectie en affiniteit, begrip, geduld, de ander serieus nemen, rust in je hoofd, rust in je leven, een gezonde gespreksvoering, een evenwichtige relatie, werk waarin je je kunt ontplooien, en dergelijke, hebt ontwikkeld, geef je dat ook automatisch door aan je kinderen. Of aan je leerlingen. Of aan je medewerkers.

Voldoening

Om een voldoening schenkende relatie te ontwikkelen, is het nodig om zelf een voldoening schenkend leven te ontwikkelen. Dat wat je bij jezelf hebt ontwikkeld, kun je namelijk in je relatie inbrengen en doorgeven aan je kinderen, leerlingen of medewerkers.

Houden van

Omdat verliefdheid op enig moment ophoudt, is het de kunst om over te gaan op houden van. Om van iemand anders te houden, is het nodig om van jezelf te houden. Andersom is ook het geval: pas als je van jezelf houdt, kun je oprecht en onvoorwaardelijk van een ander houden.

 

Valentijnsdag kent vele gezichten 

 

Verrijking

Dan merk je ook dat houden-van een veel breder spectrum betreft dan alleen verliefdheid. Dan kunnen ook andere mensen dan een partner en je kinderen jou dierbaar zijn. Dit is een ongekende verrijking van je leven.

Valentijnsdag heeft meerdere gezichten

Dat is in feite wat Valentijnsdag inhoudt: dat je laat merken dat je van andere mensen houdt. Maar als je oprecht van anderen houdt, laat je die blijken van dierbaarheid niet alleen merken op Valentijnsdag, toch? Dat kan een mondelinge blijk van waardering zijn. Of een compliment. Of een oprecht bedankje. Dan is het elke dag Valentijnsdag.

Vrede

Uit een loslaatproces komt waar jij vrede mee hebt. En je merkt de resultaten al vanaf het moment dat je ermee begint.

Mijn boek Stop liefdesverdriet gaat over emotionele pijn of onrust in je relatie en wat je daarin zelf ten goede kunt veranderen (290 pagina’s, 24,95 euro). Ook kun je lezen hoe we tot onze partnerkeuze komen en wat de invloed daarvan is op je leven. 

Stop liefdesverdriet

36 pagina’s, met Cover, Inleiding, Inhoudsopgave, Tekst en de Achterzijde kaft.

Download de gratis probeerversie

Schaf het boek direct aan >>

‘Je geeft veel concrete  en waardevolle tips!’

‘Jouw boek is een life changing boek!’

Je kunt dit artikel printen door op het printertje onderaan dit artikel te klikken.

Eerder gepubliceerde artikelen over loslaten kun je hier vinden. In de zijbalk vind je de mogelijkheid om te zoeken op jouw zoekwoorden. 

Neem hier gratis het mini-eBook over loslaten met je mee:  ‘8 Inzichten en 13 Manieren om te stoppen met piekeren en malen en om weer rust in je hoofd te krijgen’.”

Hartelijke groet

Ammy van Bedaf MSc

06-53 65 13 59

Universitair geschoolde psycholoog

​Cognitieve gedragstherapie

Lidmaatschapsnummer Nederlands Instituut voor Psychologen (NIP) 213178