Spijt loslaten

Spijt

Spijt hebben we allemaal wel eens of wel eens gehad. Spijt heb je als je, achteraf gezien, had gewild dat iets anders was gegaan of dat je een andere keuze had gemaakt. Je hebt de behoefte iets terug te draaien, maar dat kan niet meer. Op het moment dat je beseft dat de deur letterlijk of figuurlijk definitief dicht is, ontstaat het mijmeren en piekeren over spijt: Had ik maar…. Als ik nou maar eerst….

Spijt in relatie tot fouten en vergissing en leermomenten

Hoe onderscheidt het hebben van spijt zich van het maken van fouten/vergissingen en van het hebben van leermomenten en verbeterpunten? En wat maakt dat de een spijt voelt van iets en dat iemand anders een zelfde gebeurtenis ervaart als een leermoment?

Man op zijn knieën die berouw toont

Spijt als ongrijpbare emotie

Op zich is spijt een vrij ongrijpbare emotie, die erg gerelateerd is aan een specifieke gebeurtenis. Het is dan ook de specifieke gebeurtenis die aanleiding gaf tot het spijtgevoel, waardoor inzicht verkregen kan worden in wat het spijtgevoel van iemand feitelijk is. 

Spijt als negatieve emotie

Spijt is een negatieve emotie. Wat gevoeld wordt is niet alleen berouw, maar ook een stuk zelfverwijt en vaak ook schaamte en schuldgevoel. Spijt is eerder een mix van emoties, die ook nog eens per persoon en bij een persoon per situatie kan en zal verschillen. De ene spijt is de andere spijt niet. De onderliggende emoties vloeien voort uit iemands patronen van vroeger. Het gemeenschappelijk is: je betreurt iets, je had gewild dat iets anders was gegaan, je had gewild dat je anders had gehandeld. 

Kenmerkend voor spijt

Spijt kan over van alles gaan: over je relatie, over een baan die je hebt aangenomen of die je juist hebt laten schieten, over een dure aanschaf die je hebt gedaan en die tegenvalt of een aankoop die je niet deed en waarvoor je nu te laat bent, enzovoorts. Kenmerkend is dat de kans voorbij is. Definitief. En dat maakt het zo pijnlijk, want jouw brein gaat vervolgens fantaseren over hoe het geweest zou zijn als…

spijt

Spijt voorkomen

Ik heb zelf natuurlijk ook spijt gehad over dingen die ik deed en beter niet of anders had kunnen doen en over dingen die ik naliet te doen en beter wel had kunnen doen. Wat maakt dat ik nu nauwelijks nog spijt heb? Ja, ik maak natuurlijk ook fouten en bega vergissingen, maar dat vervelende gevoel van spijt heb ik al heel lang niet meer gehad. Hoe komt dat?

Met de kennis van nu

Het allerbelangrijkste dat me in mijn loslaten van spijt heeft geholpen is de volgende vraag: Met de kennis van nu, hoe zou ik het nu anders hebben gedaan? Dit vergt een eerlijke kijk naar jezelf. Je zult namelijk gauw in de valkuil stappen van de ja-maars, zoals bijvoorbeeld: Ja maar dat kon ik nou net niet. Of: Ja maar dat had ik op dat moment niet tot mijn beschikking. Of, een veelvoorkomende: Ja maar, dat wist ik niet. De kunst van deze oefening is om vervolgens na te denken over hoe je, met de kennis van nu, die Ja-maar zou hebben kunnen voorkomen: hoe je er voor zou hebben kunnen zorgen dat je dat wél kon of hoe je er voor had kunnen zorgen om dat ene wel tot je beschikking te hebben of hoe je er voor had kunnen zorgen dat je het wel had geweten. 

Stel, je komt met de kennis van nu tot de bevinding dat je beter eerst een vriendin of medewerkster zelf had kunnen informeren over iets, voordat je er een of andere mail over uit deed naar meerdere mensen. Ja maar zij was toen op vakantie en dan zou er mogelijk commotie over zijn ontstaan. Dan ga je bijvoorbeeld nadenken over hoe je haar toch op haar vakantieadres zou hebben kunnen bereiken. En als dat niet mogelijk zou blijken te zijn, dat je dan toch gewacht zou hebben met die mail. 

De vraag Met de kennis van nu, hoe zou ik het nu anders hebben gedaan? biedt alleen een leermoment als je je eigen aandeel in het gebeuren tegen het licht houdt. Als je blijft hangen in een verwijt naar iemand anders, zal het geen leermoment voor je zijn en zul je een volgende situatie weer een  dergelijke vergissing maken. Als het goed is maak je een bepaalde fout maar één keer. 

Gevolgen overdenken en consequenties nemen

Een tweede reden waarom ik al lang geen gevoelens van spijt meer heb ervaren, is dat ik van te voren de gevolgen van een besluit overdenk én dat ik vervolgens de consequenties neem van mijn besluit. Daardoor heb ik er ook geen spijt van. Ik heb mijn besluiten weloverwogen genomen. Ik neem dan ook pas een besluit als ik er een goed gevoel over heb. Spijt komt dan ook vaak voor als mensen een besluit niet doordacht of impulsief hebben genomen. 

Keuzes ervaren

Een derde reden is dat ik keuzes ervaar. Eén keuze is geen keuze. Ik besluit niet impulsief en zal altijd zowel nadenken als op mijn gevoel afgaan, waarbij mijn gevoel de doorslag geeft. Dat houdt in dat als er bijvoorbeeld een deadline is en ik ben er op het moment van de deadline nog niet uit, ik niet een besluit neem, maar de deadline voorbij laat gaan, wat dan een Nee is. Even een gek voorbeeld: als iemand mij zou uitnodigen om mee te gaan naar een theatervoorstelling of naar een filmvoorstelling en ik twijfel en de ander moet het binnen een uur weten (bv ivm reserveren van de kaartjes) en ik ben er dan nog niet uit of ik meega, is het nee. Ik heb geleerd dat mijn gevoel niet liegt. Ook als ik twijfel, is het Nee. Ik laat mijn twijfel altijd toe.

Ergens wel of niet voor gaan

Een vierde reden is dat ik mijn verlies kan nemen als dat nodig is. Ik heb geleerd wanneer ik wel en wanneer ik niet mijn verlies neem en wanneer ik wel of niet ergens voor ga. Ik weet en accepteer dat bij het leven hoort dat ik niet alles kan krijgen of dat ik wel eens mis gok of iets verkeerd heb ingeschat. Daar kan ik mee leven. Met de kennis van nu, hoe zou ik het nu anders hebben gedaan?

Kortom: Onder spijt zitten verschillende emoties, die per persoon en per situatie verschillen. Voor het loslaten van spijt is het nodig om inzicht te krijgen in de specifieke uitingsvormen van je patronen van vroeger. Dat voorkomt spijt en zorgt ervoor dat je, door je leermomenten, een bepaalde fout of vergissing niet vaker dan één keer maakt. 

Als je iemand kent die geïnteresseerd zou kunnen zijn in dit artikel of in dit blog over Loslaten, kun je dit artikel naar betrokkene doormailen door te klikken op het envelopje onderaan deze tekst.

Ik heb een Videojaarprogramma ontwikkeld met de TOP 15 aspecten waar mensen, die willen loslaten, last van hebben: Piekeren, Angst en paniek, Depressieve gevoelens/dips/down/neerslachtigheid/gedeprimeerdheid, Eenzaamheid/leegte/gemis, Slecht slapen, Stress/spanning, Burn-out/overspannenheid/overwerkt, Vermoeidheid/ futloosheid/energiegebrek, Gebrek aan zelfvertrouwen/negatief zelfbeeld/minderwaardigheidsgevoel, Besluiteloosheid/niet kunnen kiezen/twijfel/spijt/dilemma/geen actie ondernemen, Geen grenzen aan kunnen geven/geen Nee kunnen zeggen/pleasegedrag, Schaamte en schuldgevoel, Boosheid/agressie/frustratie/ergernissen, Emotionele pijn, Niet kunnen genieten/niet de zin van het leven weten/niet gelukkig zijn/niet weten wie je bent.

Over elk van de symptomen leer je wat het is, hoe het ontstaat en hoe jij het kwijt kunt raken.

‘Je video heeft me meer gedaan dan de psychiater, psychotherapeut en psycholoog in het verleden.’
‘Je geeft concrete en praktische tips om er vanaf te komen’

De eerste video, over Piekeren, kun je hier gratis en vrijblijvend bekijken, om te kijken of het Videojaarprogramma iets voor je is. Meer informatie over het Videojaarprogramma of het Videojaarprogramma direct bestellen kan hier.

Mijn boek Stop liefdesverdriet gaat over jouw eigen aandeel in jouw relatie en wat je daarin zelf ten goede kunt veranderen (290 pagina’s, 24,95 euro). Ook kun je lezen hoe we tot onze partnerkeuze komen en wat de invloed daarvan is op je leven. Je kunt een Gratis Probeerversie (38 pagina’s) downloaden, met de Cover, Inleiding, Inhoudsopgave, Tekst en de Achterzijde kaft.

‘Je geeft veel concrete tips en dat vind ik zeer waardevol!’

Hier vind je de Gratis Probeerversie en hier kun je het boek ook  aanschaffen.
Makkelijk bestellen (geen verzendkosten) kan hier. 

Ik help mensen die piekeren en malen, om weer rust in hun hoofd te krijgen. Ik bied hiervoor 3 diensten aan.

Een 3 uurs Coaching, waarin ik je concrete handvatten geef om een specifiek en afgekaderd probleem in je relatie of je werk (ik ben universitair geschoold Arbeidspsycholoog) of met familieleden op te lossen. Ik vraag hiervoor 495 euro.

Een Eendaagse Coaching Loslaten, een eenmalig gesprek van 6 uur. In dat gesprek krijg je inzicht in welke patronen van vroeger (zie hieronder) bij jou een rol hebben gespeeld, in de specifieke uitingsvormen daarvan en hoe jij de opgedane inzichten feitelijk in je gedrag kunt integreren, waardoor je emotioneel gezond gedrag ontwikkelt. Je maakt zelf aantekeningen, waarbij ik je begeleid. Ik vraag hiervoor 995 euro.

Een Eendaagse Coaching Loslaten met uitgebreide maatwerkrapportage en levenslange nazorg. Zoals hierboven. Je krijgt daarbij een uitgebreide maatwerkrapportage met al mijn bevindingen, met antwoorden op al jouw vragen en de concrete handvatten hoe jij kunt herstellen. Er is levenslange nazorg: je kunt me altijd vragen stellen, ook over nieuwe situaties. Ik vraag hiervoor 3750 euro. Kijk hiervoor, en ook voor de ervaringen van klanten, op mijn website http://www.loslaten.nu/  

Patronen van vroeger. De oorzaak van waar je last van hebt als je, op grond van de zoekwoorden die je hebt ingetypt, op mijn website terecht komt, ligt in wat ik 'patronen van vroeger' noem. Kijk voor jezelf wat je hiervan herkent:

Affectieve verwaarlozing houdt in dat iemand geen aandacht, waardering, erkenning, bevestiging, troost, aanmoediging heeft gekregen, ook niet op de momenten dat je het als kind nodig had. 

Emotioneel misbruik is als die emotionele voeding (zoals aandacht, waardering, erkenning, bevestiging, e.d.) van het kind naar de ouder gaat (in plaats van zoals het hoort: van de ouder naar het kind). Dat gebeurt als de ouder (meestal de ondergeschikte/subassertieve ouder) in een voor het kind niet herkenbare slachtofferrol zit, waardoor het kind te doen krijgt met die ouder. Het kind gaat zichzelf ontzien en wegcijferen om maar niet nog meer last te zijn voor die ouder. Dit emotioneel misbruik is de voedingsbron voor de latere emotionele pijn en onrust in relaties en voor het ontwikkelen van een redderrol/ouderrol/hulpverlenerrol naar je partner. Affectieve verwaarlozing en emotioneel misbruik gaan altijd samen, omdat affectieve verwaarlozing in de jeugd van de ouder leidt tot emotioneel misbruik van de kinderen. De ouders 'halen' onbewust bij hun kinderen wat ze op emotioneel gebied niet van hun eigen ouders hebben gekregen. 

Geestelijke mishandeling betreft alle vormen van het naar beneden gehaald worden, het afgewezen worden, het niet goed (genoeg) doen, zowel verbaal als non-verbaal. 

Lichamelijke mishandeling is als er van fysiek geweld sprake is. In geval van lichamelijk geweld is er ook altijd sprake van geestelijke mishandeling en van affectieve verwaarlozing en emotioneel misbruik.

Voor een kind is het getuige zijn van fysiek of verbaal geweld net zo bedreigend als het zelf ondergaan van dit geweld.

In geval van seksueel misbruik is altijd tevens sprake van geestelijke mishandeling (bijvoorbeeld in de vorm van emotionele chantage), emotioneel misbruik, affectieve verwaarlozing en (dreiging met) lichamelijke mishandeling.

Van pedagogische mishandeling is sprake als een kind niet de door hem of haar gewenste opleiding heeft mogen volgen of niet het door hem of haar gewenste beroep heeft mogen kiezen. Per persoon verschillen de specifieke uitingsvormen van deze patronen van vroeger en de manier waarop die nu nog in stand worden gehouden.

Als je serieus overweegt een Coaching in Loslaten te doen en als je je afvraagt in hoeverre een Coaching Loslaten iets voor jou zou kunnen zijn, kun je vrijblijvend jouw situatie (aan een half A-viertje heb ik voldoende) mét de vragen waar je antwoord op zou willen, aan mij mailen op info@loslaten.nu. Jouw mail wordt door mij persoonlijk en vertrouwelijk beantwoord. Je ontvangt mijn bevindingen over de door jou beschreven situatie en antwoord op de door jou gestelde vragen.

Je kunt dit artikel printen door op het printertje onderaan dit artikel te klikken.

Eerder gepubliceerde artikelen over loslaten vind je in het blogarchief op mijn blog, in de linker kantlijn.

copyright Ammy van Bedaf, Loslaten.Nu 2016. Alle rechten voorbehouden.

Wil je dit artikel over loslaten gebruiken in een tijdschrift, nieuwsbrief of op een website? Dat kan, zolang je de hierna gegeven " informatieregels " overneemt, met een werkende link naar mijn website Loslaten.Nu: " Door Ammy van Bedaf. Ga naar http://www.loslaten.nu/ voor het aanvragen van het gratis mini-eBook over loslaten: '8 Inzichten en 13 Manieren om te stoppen met piekeren en malen en om weer rust in je hoofd te krijgen'. "

Hartelijke groeten,

Ammy van Bedaf MSc

Universitair geschoolde psycholoog

Cognitieve gedragstherapie

info@loslaten.nu          06-53 65 13 59          www.loslaten.nu

Lidmaatschapsnummer Nederlands Instituut voor Psychologen (NIP) 213178