Wat zijn de 4 kenmerken en 23 uitingsvormen van een Redderrol?

Redderrol. Wat is een redderrol?

En hoe weet je of je in de redderrol zit?
Wat zijn de kenmerken van een redderrol?
Wat zijn de 23 uitingsvormen van een redderrol?

redderrol

Kenmerken van een redderrol

Kenmerken van mensen die in de redderrol zitten:
– mensen die in de redderrol zitten, weten dat niet van zichzelf;
– ze denken oprecht dat ze het helpen/redden van de ander met de beste bedoelingen doen;
– ze hebben niet door dat ze het eigenlijk vanuit hun eigen behoefte doen;
– en dat maakt een redderrol weerbarstig.

Oprecht

Mensen die in de redderrol zitten, denken oprecht dat ze iemand helpen. Ik herken een redderrol tijdens een Eendaagse Coaching. Bij de helft van mijn klanten herken ik een redderrol.

Mailen

En ik herken een redderrol als iemand mij voor/over een andere volwassene mailt. Dat kan voor/over haar* partner zijn of voor/over haar volwassen kind. Ik schat in dat ongeveer 1 op de 100 mails die ik krijg vanuit iemands redderrol is geschreven.

Andere reactie

Omdat de redder haar mail helemaal over en voor de ander schrijft, gaat ze van mij een heel andere reactie krijgen dan ze verwacht. De mailer verwacht dat ik mijn bevindingen geef over haar vragen over de ander, maar dat doe ik niet. Dat heeft twee redenen.

Reageren

Ten eerste kan ik alleen bevindingen geven over degene die mij zelf mailt. Dat is op zich vrij logisch, maar niet voor een redder. Ik ga niet over andere mensen mailen. De redder denkt echter oprecht dat, net zoals zij alles over die ander aan mij heeft gemaild, ik net zo breed en uitgebreid ga reageren over die ander.

Verwacht

En ten tweede benoem ik de redderrol van degene die mij mailt. Vandaar dat ik deze mail altijd begin met een zin als: ‘Ga er even goed voor zitten, want je gaat een andere reactie krijgen dan die je waarschijnlijk verwacht.’

Wil geen hulp

En dan leg ik uit dat haar mail vrijwel helemaal over de ander gaat. Meestal legt ze ook uit waarom de ander niet mailt. Omdat de ander geen hulp wil zoeken. En dat is inderdaad de reden dat die ander mij niet mailt: omdat die ander geen hulp WIL.

Medeweten

In ongeveer een kwart van de gevallen gebeurt dit mailen voor/over de ander buiten diens medeweten. Dat wordt soms al aangegeven in de mail. Anders vraag ik er naar: In hoeverre weet (…) dat je mij mailt?

Accepteren

Waar het om gaat, is dat zij het niet kan accepteren dat de ander geen hulp zoekt. Die ander mailt mij niet, omdat hij of zij niet geholpen WIL worden. Alleen mensen die zelf op zoek gaan naar hulp, kunnen geholpen worden. En vinden, door de door hun gebruikte zoekwoorden, de websites of de hulp die zij zoeken en die het beste bij hen passen.

Bedoelingen

Omdat een redder niet kan accepteren dat haar partner of haar volwassen dochter of zoon geen hulp zoekt, gaat zij zelf zoeken. Voor die partner of dochter of zoon. Met de beste bedoelingen, tenminste, dat denkt ze oprecht. Wat is gezond gedrag als je ziet dat de ander hulp zou kunnen gebruiken?

 

hulp zoeken

Gezond gedrag

Gezond gedrag is dat je die ander er één keer op wijst dat ze hulp zou kunnen zoeken. Gezond gedrag is dat je er niet meer zelf op terug komt. De ander hoeft jou er tenslotte geen verantwoording over af te leggen of zij wel of geen hulp gaat zoeken. Gezond gedrag is dat je de autonomie van de ander respecteert. De ander kan alleen zelf beslissen of ze hulp wil zoeken ja of nee.

Reactie

Ik kan de reactie van de partner of van de dochter of zoon al voorspellen als de redder met de opmerking komt: “Ik heb een website voor je gevonden.” Die partner/dochter/zoon doet daar niets mee, omdat hij of zij daar geen behoefte aan heeft.

Averechts

Het voor iemand anders hulp aandragen, werkt niet, of dat nu wel of niet via mail gedaan wordt. Het voor een ander hulp gaan zoeken kan zelfs averechts werken. En werkt vaak averechts. Ik kom hier verderop op terug. Wat zijn, behalve het zoeken van hulp voor iemand anders, nog meer uitingsvormen van een redderrol?

Uitingsvormen van een redderrol

Wat kunnen bijvoorbeeld uitingsvormen zijn van een redderrol?
De volgende 23 aspecten kunnen een uitingsvorm zijn van een redderrol:

  • het zoeken van werk voor de andere volwassene;
  • het zoeken van een geschikte opleiding voor de andere volwassene;
  • het de ander willen redden als het emotioneel minder gaat met de andere volwassene;
  • het de andere volwassene met een vrij groot geldbedrag helpen, zonder daar voorwaarden of termijnen over af te spreken, zodat ‘de lening’ een open eind heeft;
  • werkzaam zijn in de hulpverlening en tegen je eigen onverwerkte verleden aanlopen;
  • je zorgen maken over andermans kinderen, terwijl je eerst met je eigen herstel aan de slag moet;
  • het vooral of voornamelijk over de gevoelens van de ander willen praten;
  • je voelt je alleen goed als het ook goed gaat met de andere volwassene;
  • het niet kunnen accepteren dat de ander jouw hulp niet nodig heeft;
  • het alleen maar goed willen doen voor anderen, in plaats van voor jou zelf;
  • een relatie hebben met iemand die Asperger of autisme heeft;
  • in geval van codependency (medeafhankelijkheid): als er afhankelijkheid bestaat tussen partners;
  • als je een andere volwassene wilt beschermen;
  • onbewust zoeken naar iets waardoor de andere volwassene zich slecht voelt, zodat je de ander kunt troosten;
  • het onbewust controle over de ander willen hebben;
  • het de ander ondersteunen in diens ongezonde eetgedrag;
  • het fijn vinden als het niet goed met de andere volwassene gaat;
  • de spanning die je voelt en de machtsstrijd die je aangaat om de ander te redden;
  • alles voor de ander willen doen;
  • schuldgevoelens naar de andere volwassene hebben;
  • andere volwassenen willen triggeren of pushen om zichzelf te helpen;
  • met tegenzin mantelzorg van je ouders op je nemen;
  • je hele ziel en zaligheid in een relatie leggen.

Afhankelijkheid

Wat biedt het de redder om de ander zo te ‘helpen’?
Behalve het verlangen van aandacht, waardering, erkenning en bevestiging, biedt het de redder nog iets heel belangrijks. Onbewust weet de redder dat de andere volwassene afhankelijk wordt van de redder. De redder kan dan niet gemist worden. De ander heeft de redder nodig…..

Geld

Zeker als dat met geldbedragen gepaard gaat. De basis van menige ongezonde relatie is de financiële afhankelijkheid van de ene partner van de andere partner. Menige partner zit als het ware gevangen in een voor haar/hem ongezond huwelijk, waarin ze uit wil.

Gevolg

Wat is het gevolg van een redderbrein? Een redderbrein zal zich alleen aangetrokken voelen tot iemand die gered of geholpen kan worden. Daarvoor heeft de ander dus een ‘rugzakje’ nodig. Met de ander moet dus iets aan de hand zijn. Die ander moet dus iets ‘mankeren’. Als dat namelijk niet het geval is, kan de redder niet redden.

Aandoenlijk

Vandaar dat het brein van een redder zich alleen aangetrokken voelt tot iemand die aandoenlijk, hulpbehoevend, of vertederend is. Zo’n emotioneel onvolwassen iemand is voor een redderbrein onweerstaanbaar.

Bestaansrecht

Later in de relatie zijn het juist deze aspecten die de ander verweten worden. De redder heeft niet door dat de hulpbehoevendheid van de ander in combinatie met de eigen redderrol de bodem onder en het bestaansrecht van de relatie is.

Overlevingsgedrag

Hoe komt het dat de ander nog meer in diens overlevingsgedrag kan vluchten door het reddergedrag van de redder? Het meest heikele aspect van een redderrol is dat een redder niet doorheeft dat haar redderrol onderdeel uitmaakt van de problemen die met de andere volwassene worden ervaren.

Onderdeel

Een redder heeft niet door in hoeverre ze zelf onderdeel uitmaakt van het probleem. Dit in gaan zien, is wat een redderrol zo weerbarstig maakt. Als mensen mij mailen over iemand anders, en ik mail hen voorzichtig dat ze in een redderrol zitten, hoor ik meestal niets meer.

Boos

Sommigen mailen mij terug en geven aan dat ze het herkennen en dat het veel verklaart in hun leven. En sommigen mailen mij boos terug, waar ik ‘al die wijsheid vandaan haal’ en hoe ik ‘dat dan kan weten’ terwijl ik ze helemaal niet ken. Ik ga er dan niet meer op in en reageer dan soms ‘dat het mijn bevindingen zijn’, meer niet.

Nood

De meeste redders willen niet geholpen worden. Net zoals hun partners/dochters/zonen dat niet willen.
En dat is hun goed recht. Net zo goed als het het recht is van hun partners/dochters/zonen om niet geholpen te willen worden.
We zoeken doorgaans pas hulp als de nood, de pijn of de lijdensdruk hoog genoeg is.

Focus

Waar de focus van de redder tot nu toe altijd op de ander lag, wordt de focus nu op haar zelf gebracht. Terwijl ze juist een redderrol had ontwikkeld, om vooral maar niet met zichzelf bezig te hoeven zijn. Dat is wat een redderrol is: het is overlevingsgedrag, om maar niet het eigen aandeel te hoeven zien. Om maar niet met het eigen aandeel aan de slag te hoeven.

Bliksemafleider

De redder heeft daarvoor anderen nodig om haar aandacht op te richten. Het ligt aan de ander. De redder heeft de ander nodig om, als bliksemafleider, om zodoende de aandacht niet op zichzelf te hoeven richten.

Illusie

De redder leeft vanuit de Als…..dan….illusie: Als de ander maar hulp zoekt, dan komt het goed. De redder vindt dat de oorzaak van de problemen waar ze tegenaan loopt bij de ander ligt. En als de ander dan niet zelf hulp zoekt, zal de redder dat wel even doen. Voor die ander natuurlijk.

Voor niets

Een redder kan ontluisterend verzuchten: “Al die moeite kan toch niet voor niets zijn geweest?” Ja, die moeite is voor niets geweest. Ze wist het eigenlijk al, want er was door al haar gered niets ten positieve veranderd, maar ze wilde dat niet naar zichzelf toegeven. Zolang ze doorging, hoefde ze dat niet naar zichzelf toe te geven. Daarom ging ze door met redden.

Voorwaardelijk

Uit een dergelijke verzuchting blijkt dat de ‘hulp’ voorwaardelijke hulp was: want er werd iets voor terug verwacht. Onbewust verwacht de redder voor diens ‘hulp’: aandacht, waardering, erkenning en/of bevestiging van de ander terug.

Ondankbaar

Dat gaat zelfs zo ver, dat als die aandacht/waardering/erkenning/bevestiging niet komt of zelfs te lang uitblijft, of als de ander de hulp niet wenst, de redder de ander beticht van ondankbaarheid. Dat hoeft niet in woorden te gebeuren, maar dat kan ook middels non-verbaal gedrag getoond worden.

Ander

Het lag dus volgens de redder allemaal al aan de ander. En als de ander de zogenaamde ‘hulp’ van de redder niet wil, ligt ook dat aan de ander. Zo raakt de redder steeds meer verblind en ziet de redder het gedrag van de ander zelfs als een bevestiging van de noodzaak om de ander te redden….. Dit is de vicieuze cirkel waar een redder in zit en wat het zo weerbarstig maakt.

Oorzaak

Wat is de onderliggende oorzaak van iemands redderrol? De onderliggende oorzaak van iemands redderrol zit in iemands eigen patronen van vroeger. Hoe dat er feitelijk uit heeft gezien, verschilt per persoon. De oorzaak zit hem er in dat je als kind te doen hebt gehad met een van je ouders.

Ontzien

Als kind merkte je dat een van je ouders het moeilijk had of niet aan kon. Als kind kon je niet anders dan die ouder proberen te helpen of te redden. Je ging jezelf ontzien, om maar niet nog meer ‘last’ te veroorzaken. De emotionele voeding (als aandacht en zorg en begrip) gaat dan van het kind naar de ouder.

Omgekeerde wereld

Dit is de omgekeerde wereld, want die emotionele voeding als aandacht, zorg en begrip hoort van de ouder naar het kind te gaan. Maar omdat het kind voor haar overleven afhankelijk is van haar ouders, kan het kind niet anders dan die ouder proberen te redden en proberen te helpen.

Redderrol

Hier begint de redderrol, en omdat het kind dat natuurlijk niet door heeft, zal  de redderrol overlevingsgedrag worden. Een redderrol wordt later ook geuit naar de partner, naar collega’s, naar vriend(inn)en.

Mantelzorg

En ook weer naar de eigen ouders toe als met tegenzin (die logisch is vanuit de jeugd!) de mantelzorg van de ouders op zich wordt genomen. Dat kan zo ver gaan, dat de redder er aan onderdoor gaat en bijvoorbeeld burn-out of depressief wordt. 

Beschadigend

Een redderrol van een kind naar de ouder is beschadigend voor het kind. Ten eerste omdat het kind dan geen kind kan zijn. Het kind kan zich niet ongestoord en met een veilig en beschermd gevoel spelen en kind zijn.

Oplossing

Ten tweede omdat het kind niet in stáát is om de ouder te helpen of redden. Het kind is niet het probleem van de ouder. Hierdoor kan het kind ook niet de oplossing van het probleem van de ouder zijn.

Inspanningen

Maar omdat het kind ziet dat er, ondanks haar inspanningen, niets verandert, gaat ze nog beter haar best doen om die ouder te helpen en te redden. Ze gaat zich nog meer ontzien en gaat zich nog meer wegcijferen. Maar hoe het kind ook haar best doet: het helpt niet. Hieruit kan faalangst ontstaan.

Relaties

Later zal deze redderrol weer een rol spelen in de relaties die worden aangegaan. Deze relaties zijn ongelijkwaardig. Omdat ze ongelijkwaardig zijn, zullen ze gepaard gaan met een machtsstrijd en met verwijten. Deze machtsstrijd probeert ogenschijnlijk de ongelijkwaardigheid tussen partners recht te trekken. Dat is echter niet mogelijk, omdat de ongelijkwaardigheid het bestaansrecht van de relatie is.

Gezond

Een vertwijfelde vraag van een redder was:
“Wat is er nog, als ik niet meer kan redden?”
Dan is er gezond gedrag gebaseerd op gelijkwaardigheid.
Hoe kun je van een redderrol afkomen?

 

redderrol

Afkomen van een redderrol

Je kunt van een redderrol afkomen door emotioneel los te komen van je ouders. En dat doe je door alsnog jezelf emotioneel op te voeden. Ik kan je daarmee helpen middels een Eendaagse Coaching.

*Waar zij*haar staat, kan ook de mannelijke vormen hij/hem/zijn gelezen worden.

Ik heb een Videojaarprogramma ontwikkeld met de TOP 15 aspecten waar mensen, die willen loslaten, last van hebben: Piekeren, Angst en paniek, Depressieve gevoelens/dips/down/neerslachtigheid/gedeprimeerdheid, Eenzaamheid/leegte/gemis, Slecht slapen, Stress/spanning, Burn-out/overspannenheid/overwerkt, Vermoeidheid/ futloosheid/energiegebrek, Gebrek aan zelfvertrouwen/negatief zelfbeeld/minderwaardigheidsgevoel, Besluiteloosheid/niet kunnen kiezen/twijfel/spijt/dilemma/geen actie ondernemen, Geen grenzen aan kunnen geven/geen Nee kunnen zeggen/pleasegedrag, Schaamte en schuldgevoel, Boosheid/agressie/frustratie/ergernissen, Emotionele pijn, Niet kunnen genieten/niet de zin van het leven weten/niet gelukkig zijn/niet weten wie je bent.

Over elk van de symptomen leer je wat het is, hoe het ontstaat en hoe jij het kwijt kunt raken.

‘Je video heeft me meer gedaan dan de psychiater, psychotherapeut en psycholoog in het verleden.’
‘Je geeft concrete en praktische tips om er vanaf te komen’

De eerste video, over Piekeren, kun je hier gratis en vrijblijvend bekijken, om te kijken of het Videojaarprogramma iets voor je is. Meer informatie over het Videojaarprogramma of het Videojaarprogramma direct bestellen kan hier.

Mijn boek Stop liefdesverdriet gaat over jouw eigen aandeel in jouw relatie en wat je daarin zelf ten goede kunt veranderen (290 pagina’s, 24,95 euro). Ook kun je lezen hoe we tot onze partnerkeuze komen en wat de invloed daarvan is op je leven. Je kunt een Gratis Probeerversie (38 pagina’s) downloaden, met de Cover, Inleiding, Inhoudsopgave, Tekst en de Achterzijde kaft.

‘Je geeft veel concrete tips en dat vind ik zeer waardevol!’

Hier vind je de Gratis Probeerversie en hier kun je het boek ook  aanschaffen.
Makkelijk bestellen (geen verzendkosten) kan hier. 

Ik help mensen die piekeren en malen, om weer rust in hun hoofd te krijgen. Ik bied hiervoor 3 diensten aan.

Een 3 uurs Coaching, waarin ik je concrete handvatten geef om een specifiek en afgekaderd probleem in je relatie of je werk (ik ben universitair geschoold Arbeidspsycholoog) of met familieleden op te lossen. Ik vraag hiervoor 495 euro.

Een Eendaagse Coaching Loslaten, een eenmalig gesprek van 6 uur. In dat gesprek krijg je inzicht in welke patronen van vroeger (zie hieronder) bij jou een rol hebben gespeeld, in de specifieke uitingsvormen daarvan en hoe jij de opgedane inzichten feitelijk in je gedrag kunt integreren, waardoor je emotioneel gezond gedrag ontwikkelt. Je maakt zelf aantekeningen, waarbij ik je begeleid. Ik vraag hiervoor 995 euro.

Een Eendaagse Coaching Loslaten met uitgebreide maatwerkrapportage en levenslange nazorg. Zoals hierboven. Je krijgt daarbij een uitgebreide maatwerkrapportage met al mijn bevindingen, met antwoorden op al jouw vragen en de concrete handvatten hoe jij kunt herstellen. Er is levenslange nazorg: je kunt me altijd vragen stellen, ook over nieuwe situaties. Ik vraag hiervoor 3750 euro. Kijk hiervoor, en ook voor de ervaringen van klanten, op mijn website http://www.loslaten.nu/  

Patronen van vroeger. De oorzaak van waar je last van hebt als je, op grond van de zoekwoorden die je hebt ingetypt, op mijn website terecht komt, ligt in wat ik 'patronen van vroeger' noem. Kijk voor jezelf wat je hiervan herkent:

Affectieve verwaarlozing houdt in dat iemand geen aandacht, waardering, erkenning, bevestiging, troost, aanmoediging heeft gekregen, ook niet op de momenten dat je het als kind nodig had. 

Emotioneel misbruik is als die emotionele voeding (zoals aandacht, waardering, erkenning, bevestiging, e.d.) van het kind naar de ouder gaat (in plaats van zoals het hoort: van de ouder naar het kind). Dat gebeurt als de ouder (meestal de ondergeschikte/subassertieve ouder) in een voor het kind niet herkenbare slachtofferrol zit, waardoor het kind te doen krijgt met die ouder. Het kind gaat zichzelf ontzien en wegcijferen om maar niet nog meer last te zijn voor die ouder. Dit emotioneel misbruik is de voedingsbron voor de latere emotionele pijn en onrust in relaties en voor het ontwikkelen van een redderrol/ouderrol/hulpverlenerrol naar je partner. Affectieve verwaarlozing en emotioneel misbruik gaan altijd samen, omdat affectieve verwaarlozing in de jeugd van de ouder leidt tot emotioneel misbruik van de kinderen. De ouders 'halen' onbewust bij hun kinderen wat ze op emotioneel gebied niet van hun eigen ouders hebben gekregen. 

Geestelijke mishandeling betreft alle vormen van het naar beneden gehaald worden, het afgewezen worden, het niet goed (genoeg) doen, zowel verbaal als non-verbaal. 

Lichamelijke mishandeling is als er van fysiek geweld sprake is. In geval van lichamelijk geweld is er ook altijd sprake van geestelijke mishandeling en van affectieve verwaarlozing en emotioneel misbruik.

Voor een kind is het getuige zijn van fysiek of verbaal geweld net zo bedreigend als het zelf ondergaan van dit geweld.

In geval van seksueel misbruik is altijd tevens sprake van geestelijke mishandeling (bijvoorbeeld in de vorm van emotionele chantage), emotioneel misbruik, affectieve verwaarlozing en (dreiging met) lichamelijke mishandeling.

Van pedagogische mishandeling is sprake als een kind niet de door hem of haar gewenste opleiding heeft mogen volgen of niet het door hem of haar gewenste beroep heeft mogen kiezen. Per persoon verschillen de specifieke uitingsvormen van deze patronen van vroeger en de manier waarop die nu nog in stand worden gehouden.

Als je serieus overweegt een Coaching in Loslaten te doen en als je je afvraagt in hoeverre een Coaching Loslaten iets voor jou zou kunnen zijn, kun je vrijblijvend jouw situatie (aan een half A-viertje heb ik voldoende) mét de vragen waar je antwoord op zou willen, aan mij mailen op info@loslaten.nu. Jouw mail wordt door mij persoonlijk en vertrouwelijk beantwoord. Je ontvangt mijn bevindingen over de door jou beschreven situatie en antwoord op de door jou gestelde vragen.

Je kunt dit artikel printen door op het printertje onderaan dit artikel te klikken.

Eerder gepubliceerde artikelen over loslaten vind je in het blogarchief op mijn blog, in de linker kantlijn.

copyright Ammy van Bedaf, Loslaten.Nu 2016. Alle rechten voorbehouden.

Wil je dit artikel over loslaten gebruiken in een tijdschrift, nieuwsbrief of op een website? Dat kan, zolang je de hierna gegeven " informatieregels " overneemt, met een werkende link naar mijn website Loslaten.Nu: " Door Ammy van Bedaf. Ga naar http://www.loslaten.nu/ voor het aanvragen van het gratis mini-eBook over loslaten: '8 Inzichten en 13 Manieren om te stoppen met piekeren en malen en om weer rust in je hoofd te krijgen'. "

Hartelijke groeten,

Ammy van Bedaf MSc

Universitair geschoolde psycholoog

Cognitieve gedragstherapie

info@loslaten.nu          06-53 65 13 59          www.loslaten.nu

Lidmaatschapsnummer Nederlands Instituut voor Psychologen (NIP) 213178