Loslaten van schaamte

Leren schaamte loslaten

Loslaten van schaamte

Schaamte en schuldgevoel gaan vaak samen heb ik bij mijn klanten ontdekt. Iemand met schaamte heeft ook vaak schuldgevoel. Maar iemand met schuldgevoel hoeft niet altijd ook schaamte te voelen. Er wordt vaker melding gemaakt van schuldgevoel dan van schaamte. Dat hoeft niet in te houden dat schaamte minder voorkomt. Iemand die last heeft van schaamte, kan zich daar ook over schamen. Schuldgevoel en schaamte hebben één ding gemeen: ze kunnen een grote impact hebben op iemands leven. Voor loslaten van schaamte is gedragsverandering nodig. 

 

Leren schaamte loslaten

 

Anderen

Beide gevoelens worden als onaangenaam ervaren en veroorzaken een gevoel van onbehagen. Beide gevoelens voelen we alleen ten opzichte van anderen (!). Het zijn de gedachten die we hebben naar andere mensen toe, die maken dat we schaamte of schuldgevoel voelen. Vaak zijn schaamte en schuldgevoel met elkaar verweven, dus ten aanzien van dezelfde mensen.

Functioneel

Beide gevoelens zijn evolutionair functioneel: om te voorkomen dat je wordt uitgestoten of verbannen uit de stam of het volk waartoe je behoort. Het equivalent daarvan is nu ons gezin of onze familie. Dat is de reden dat je schaamte en schuldgevoel ook niet 100% zou willen kwijtraken. Dat zou niet goed zijn, omdat je dan een belangrijke gevoelsantenne mist. 

 

Door schaamte niet buitengesloten worden

 

Sociaal functioneren

Een basisgevoel van schaamte en van schuldgevoel is dus nodig om sociaal te kunnen functioneren. Beide gevoelens zorgen er namelijk voor dat we ons best doen om onderdeel te blijven uitmaken van sociale groepen. En beide gevoelens zijn daarom nuttig. Als jouw schaamte of schuldgevoel te groot is, kan het echter de omvang aannemen van emotionele pijn. Dit blog gaat over schaamte; een volgend blog gaat over schuldgevoel.

Definitie van schaamte

Er is weinig literatuur over schaamte. Ik heb zelf een definitie samengesteld. Mijn definitie van schaamte is de volgende. 
Schaamte is:

  • een subjectief, onaangenaam, en op zich nuttig gevoel,
  • over dingen die niet zouden horen,
  • ten opzichte van anderen,
  • uit angst afgewezen of buitengesloten te worden,
  • waarbij we onszelf zien door de ogen van de ander,
  • en waarbij we onszelf weggecijferd hebben. 

Cultuur

Waaróver mensen zich schamen, verschilt. Ook hoeveel iemand zich schaamt. Schaamte is ook cultureel bepaald, door de verschillen in taboes, gebruiken en normen en waarden. Hierdoor kennen de Westerse en bijvoorbeeld de Afrikaanse en de Oosterse cultuur verschillende oorzaken van schaamte. In de Oosterse landen is er overigens meer sprake van een schaamtecultuur. In de Westerse landen is er meer sprake van een schuldcultuur.

Waarover

Waarover we ons kunnen schamen, is oneindig. Een aantal voorbeelden waarvoor we ons kunnen schamen:

  • over een gemaakte fout of over een begane misstap
  • over een uitgelekte leugen of over fraude die we hebben gepleegd
  • over iets wat je iemand wilt vertellen
  • over dat je hulp nodig hebt
  • omdat je huilt
  • omdat je denkt als zwak gezien te worden
  • omdat je belachelijk wordt gemaakt, voor schut wordt gezet, wordt uitgelachen, naar beneden wordt gehaald, aan de schandpaal wordt genageld.

Sexting

Dit allemaal ten overstaan van anderen, of wat door anderen gelezen of gehoord kan worden. En een fenomeen van de laatste jaren: we kunnen ons schamen voor sexting. Sexting is het online versturen van seksueel getinte foto’s die kunnen worden doorgestuurd. 

(non-) verbale boodschappen

We schamen ons voor dingen die niet zouden horen. Dat heeft met de normen en waarden in onze samenleving te maken. Maar nog meer heeft het met de verbale en non-verbale boodschappen te maken, die we in onze jeugd hebben meegekregen over wat wel en wat niet hoort. 

 

meisje met schaamte

 

Onderliggende oorzaken

De onderliggende oorzaken van schaamte en van schuldgevoel zijn affectieve verwaarlozing, emotioneel misbruik, geestelijke mishandeling en de hieruit voortvloeiende onveilige hechting. Schaamte en schuldgevoel vormen een soort van bescherming. Door je gevoelens van schaamte en schuld word je namelijk als het ware gedwongen je te voegen naar de geldende normen in je sociale omgeving.

Geaccepteerd

Om van je gevoelens van schaamte of schuld af te komen, kan het nodig zijn, dat je  stopt met bepaald gedrag, of dat je bijvoorbeeld je excuses aanbiedt. Dit alles om maar geaccepteerd te blijven worden in je omgeving. In die zin hebben schaamte en schuldgevoel een evolutionair voordeel, want zo blijf je verzekerd van jouw positie in jouw groep, stam of volk: in je gezin, je familie of in je werkomgeving. 

Belastend

In die zin zijn schaamte en schuldgevoel een signaal voor je om je gedrag aan te passen. Dat is heel goed. Waar het echter belastend wordt, is als in de jeugd van iemand, deze gevoelens van schaamte en schuld vaak worden getriggerd door de ouders. Dan kan het zich tot een symptoom ontwikkelen, waar je vrijwel dagelijks onder gebukt kunt gaan. 

Ligt aan jou

Het is ook door de affectieve verwaarlozing, door het emotioneel misbruik, door de geestelijke mishandeling en door de emotioneel onveilige hechting, dat een kind denkt dat het aan haar of hem ligt. Wat op zich natuurlijk nooit het geval is, omdat een kind een aspirant volwassene of een leerling volwassene is, die het juist nog allemaal moet leren, en wel van haar of zijn ouders. 

Overgeactiveerd

Door een emotioneel ongezonde jeugd worden schaamte en schuldgevoel dan als het ware overgeactiveerd. Hierdoor streeft het zijn doel volledig voorbij, namelijk: als signaal of waarschuwing dat je beter even je gedrag kunt aanpassen. Als je je vaak schaamt of als je je erg schaamt, is het niet meer functioneel. Dan beïnvloedt het zelfs je handelen, doordat je bijvoorbeeld vermijdingsgedrag gaat vertonen. 

Oordeel van anderen

Des te gevoeliger je bent voor het oordeel van andere voor jou belangrijke mensen, des te meer schaamte je ontwikkelt. En je bent sowieso gevoeliger voor het oordeel van andere mensen als je een negatief zelfbeeld, een gebrek aan zelfvertrouwen of een minderwaardigheidsgevoel hebt. Of als je angst voor afwijzing hebt. 

Gevolgen

Het gevolg van schaamte kan bijvoorbeeld zijn dat je door de grond zou willen zakken, dat je je ergens niet meer wilt vertonen, dat je bepaalde onderwerpen vermijdt, of dat je bepaalde lichaamsdelen bedekt. Schaamte kan zelfs tot zelfmoord leiden, zoals je soms ziet bij sexting of bij het uitkomen van bijvoorbeeld fraude.

Plaatsvervangende schaamte

Plaatsvervangende schaamte voelen we voor het gedrag van iemand anders. Hoe belangrijker iemand voor ons is, des te groter de plaatsvervangende schaamte kan zijn. Plaatsvervangende schaamte kan er volgens mij alleen zijn, als je je ook, op de een of andere manier, verantwoordelijk voelt voor het gedrag van die ander. 

Ik heb ontdekt hoe je van je schaamte af komt. In mijn Videojaarprogramma zit een video over het loslaten van schaamte en schuldgevoel.  

Als jezelf herkent in dit artikel, dan kan het goed zijn te weten dat ik een videojaarprogramma heb over de top 15 aspecten waar mensen last van hebben als ze willen loslaten. 

In dit videojaarprogramma leer je wat de symptomen precies zijn en over elk van de symptomen leer je wat het feitelijk is (en dat is anders dan je denkt). Je leert hoe het ontstaat en hoe jij er vanaf komt.

  • Piekeren
  • Angst en paniek –> deze 3 video’s zijn ook als apart programma aan te schaffen. Zie hieronder voor informatie!
  • Depressieve gevoelens, dips, down, neerslachtigheid, gedeprimeerdheid
  • Eenzaamheid, leegte, gemis
  • Slecht slapen (2 video’s)
  • Stress, spanning
  • Burn-out, overspannenheid, overwerkt
  • Vermoeidheid, futloosheid, energiegebrek
  • Gebrek aan zelfvertrouwen, negatief zelfbeeld, minderwaardigheidsgevoel
  • Besluiteloosheid, niet kunnen kiezen, twijfel, spijt, dilemma, geen actie ondernemen
  • Geen grenzen aan kunnen geven, geen Nee kunnen zeggen, pleasegedrag
  • Schaamte en schuldgevoel
  • Boosheid, agressie, frustratie, ergernissen
  • Emotionele pijn
  • Niet kunnen genieten, niet de zin van het leven weten, niet gelukkig zijn, niet weten wie je bent

Je leert hoe het ontstaat, hoe jij er vanaf komt/hoe je het voorkomt.’

‘Je video heeft me meer gedaan dan de psychiater, psychotherapeut en psycholoog in het verleden.’

‘Je geeft concrete en praktische tips om er vanaf te komen’ ‘Jouw videojaarprogramma is geweldig! Het resultaat is de volgende dag al merkbaar. Ik vind het super dat die symptomen herstelbaar zijn.’

‘Door het videojaarprogramma ben ik nieuw gedrag gaan aanleren waardoor ik oude patronen los kan laten! Overlevingsgedrag omzetten in ECHT leven!’

‘Jouw programma is kwalitatief en inhoudelijk hoogstaand. Ik leer er veel van.’

Piekeren

Bekijk de eerste video, over Piekeren gratis en vrijblijvend!

Video zien

Meer informatie over het Videojaarprogramma of het Videojaarprogramma direct bestellen kan hier!

Je kunt dit artikel printen door op het printertje onderaan dit artikel te klikken.

Eerder gepubliceerde artikelen over loslaten kun je hier vinden. In de zijbalk vind je de mogelijkheid om te zoeken op jouw zoekwoorden. 

Neem hier gratis het mini-eBook over loslaten met je mee:  ‘8 Inzichten en 13 Manieren om te stoppen met piekeren en malen en om weer rust in je hoofd te krijgen’. “

De drie video’s over Angst zijn los te verkrijgen.
In de eerste video krijg je:
– Wat angst is en wat de functie ervan is;
– Waarover je angst kunt ontwikkelen;
– Waarom naar mijn mening angst voor controleverlies, angst voor afwijzing en verlatingsangst de onderliggende vormen van angst zijn;
– Inzicht in wanneer angst terecht is en wanneer niet;
– Hoe het komt dat je angst-van-vroeger ervaart als reëel in het heden;
– Hoe de oorsprong van jouw angst in je jeugd zit;
– Hoe je bevestiging van je angst ervaart door je lichamelijke reactie;
– Hoe jouw gedachten uit je jeugd die lichamelijke reacties veroorzaken;
– Hoe bepaalde momenten uit jouw jeugd jouw huidige angst triggeren, en dus niet veroorzaken.
In de tweede video krijg je:
– In hoeverre angst genetisch bepaald en dus erfelijk is en/of in hoeverre het aangeleerd gedrag betreft;
– Hoe je angst ontwikkelt;
– Welke aspecten van de verschillende hechtingstijlen op jou van toepassing zijn;
– Wat het verschil is tussen feitelijke aanwezigheid en emotionele aanwezigheid van je ouders;
– Wat bij jou de oorzaken kunnen zijn van jouw huidige angst;
– Wat bij jou de triggers kunnen zijn voor jouw huidige angst.
In de derde video krijg je:
– Welke reacties er mogelijk zijn op angst;
– Hoe jouw angst in het heden getriggerd kan worden;
– Hoe het zit met het samengaan van angst met andere symptomen;
– Hoe in de wetenschap naar angst wordt gekeken;
– 14 manieren om jouw vicieuze cirkel van angst te doorbreken.
De video’s duren respectievelijk 74, 49 en 60 minuten.
Na afloop van het VideoAngstLoslaatProgamma kun je mij te allen tijde vragen stellen.
De kosten van dit programma bedragen slechts 77 euro.
Om het programma aan te schaffen, klik je op onderstaande link (je registreert je eerst, je schrijft je inloggegevens ergens op, en daarna doe je de aankoop).
https://loslatennu.mijnecourse.nl/courses/hoe-doorbreek-je-jouw-vicieuze-cirkel-van-angst/

Hartelijke groeten,

Ammy van Bedaf MSc

06-53 65 13 59

Universitair geschoolde psycholoog

Cognitieve gedragstherapie

Lidmaatschapsnummer Nederlands Instituut voor Psychologen (NIP) 213178

Gerelateerde artikelen

Leer anderen loslaten...

 

 

Gerelateerde artikelen

Leer anderen loslaten...