Depressie loslaten

Loslaten van depressie of depressieve gevoelensMensen die kampen met depressie of depressieve gevoelens of anderszins met lusteloosheid of doelloosheid, zijn niet altijd, of in beperkte mate, of tijdelijk, in staat daarvan af te komen.

Ik heb zelf in 2007 gedacht: volgens mij glij ik af naar een depressie. Dat was op het moment dat ik, naar ik achteraf leerde, relatieverslaafd was geworden. Ik was, achteraf, al een jaar of drie relatieverslaafd, maar het afglijden naar een depressie was nieuw voor mij en was voor mij mijn wake-up-call: tot hier en niet verder. Ik ben aan de slag gegaan met het herstel van mijn relatieverslaving, en, net zoals het herstel van mijn burn-out voorafgaand aan mijn relatieverslaving, bestond het herstel uit feitelijke gedragsverandering. 

De overeenkomst tussen mijn burn-out, mijn relatieverslaving en de nakende depressie, was dat ik ze ontwikkeld had en ze in stand hield door vele onjuiste en niet gecheckte interpretaties en aannames, door mijn overlevingsmechanismen zoals o.a. controlegedrag (wat ik zelf helemaal niet door had) en door behoefte aan waardering/erkenning/bevestiging (waarvan ik niet wist hoe dat er allemaal bij mij uit zag) en natuurlijk bovenal door mijn onvermogen dit te veranderen. 

Ik heb gemerkt dat twee woorden kenmerkend zijn voor al mijn klanten: zelfverloochening en machteloosheid. De gevolgen verschillen per persoon; de een wordt bv depressief, de ander burn-out en een volgende krijgt psychosomatische klachten en een ander weer iets anders. De specifieke uitingsvormen van de zelfverloochening en van de machteloosheid verschillen per persoon en zelfs per situatie bij een persoon.

Kenmerkend voor zelfverloochening is dat men doet wat men niet echt leuk vindt. Dit wordt lang niet altijd door betrokkene als zodanig herkend. Men doet dan tegelijkertijd logischerwijs niet wat men diep in haar/zijn hart zou willen doen, een ander kenmerk van zelfverloochening. Ook dit wordt niet altijd door betrokkene als zodanig herkend. Zelfverloochening uit zich doorgaans op verschillende vlakken in iemands leven, dus zowel in relationele sfeer, op zakelijk gebied als in hobby/interesses. 

Dat dit door betrokkene niet als zodanig herkend wordt is, vanuit de patronen van vroeger uit de eigen jeugd, logisch, omdat men nooit anders heeft meegemaakt en nooit anders heeft leren kennen en men heeft zich niet anders leren ontwikkelen en ontplooien. Bovendien heeft men zelf niet door welke overlevingsmechanismen en beschermingsmaatregelen men, logisch, vanuit de jeugd heeft ontwikkeld. We hebben vrijwel nooit last van ons eigen gedrag, maar alleen of voornamelijk van andermans gedrag. En die ander heeft ook voornamelijk of alleen last van andermans gedrag en niet van zijn of haar eigen gedrag. 

Toch is er iets niet helemaal goed gegaan, want je bent burn-out, of depressief, of relatieverslaafd, of hebt een of andere psychosomatische klacht of last van piekeren of slapeloosheid of iets anders. Je bent hier niet mee geboren, zeg ik altijd. 

Het zijn van burn-out of depressief is een logische reactie op een emotioneel niet gezonde omgeving. Dat kan privé en/of zakelijk zijn. In geval van een burn-out of een depressie is sprake van zowel zelfverloochening als van machteloosheid. Wat er feitelijk gebeurt is dat we onbewust en onbedoeld in onze huidige omgeving onze eigen patronen van vroeger aan het herhalen zijn.

De specifieke uitingsvormen van zelfverloochening en van machteloosheid kunnen zeer veelzijdig en in feite oneindig zijn. Ik kan ze als zodanig herkennen. Wat ik niet kan is er een limitatieve opsomming van geven, juist omdat de uitingsvormen zo divers kunnen zijn. Als ik voorbeelden noem, zullen veel lezers (jij niet…) denken Dat is niet op mij van toepassing, dus doe ik niet aan zelfverloochening. Ondanks dat ik aangeef dat het voorbeelden zijn en dat de uitingsvormen oneindig zijn, kan het door het brein van mijn lezers, door de patronen van vroeger, als zodanig worden geïnterpreteerd. Dat weet ik omdat ik mails krijg waarin men refereert aan een blog en aangeeft dat men wel last heeft, maar dat ze zich niet herkennen in de voorbeelden. Dat iemand zich er niet in herkent klopt, omdat ik voorbeelden geef. Dat is overigens de reden dat ik zeer weinig voorbeelden noem, omdat lezers van mijn blog, juist door die voorbeelden, vaker denken: Dat is niet op mijn van toepassing. We lezen namelijk iets met ons brein en niet met onze ogen en als we een (gedeeltelijk) onwetend of (gedeeltelijk) ontkennend brein hebben, zullen we dingen anders lezen. 

Ik kan niet aangeven welke specifieke gedragsaspecten tot een burn-out of tot een depressie zullen leiden. Ik kan wel aangeven welke specifieke gedragsaspecten bij iemand specifiek tot haar of zijn burn-out, depressie, psychosomatische klachten, relatieverslaving, bindingsangst, verlatingsangst, onrust of piekeren e.d. heeft geleid. Op grond daarvan kan ik aangeven hoe zij/hij dit gedrag nu nog, onbewust en onbedoeld, zelf in stand houdt. Op grond daarvan kan ik aangeven wat zij/hij daaraan kan doen om deze patronen van vroeger te doorbreken. 

De oorzaak van waar men last van heeft als men, op grond van de zoekwoorden die men heeft ingetypt, op mijn website terecht komt, ligt in wat ik ‘patronen van vroeger’ noem:

Affectieve verwaarlozing houdt in dat iemand geen aandacht, waardering, erkenning, bevestiging, troost, aanmoediging heeft gekregen, ook niet op de momenten dat je het als kind nodig had. 

Emotioneel misbruik is als die emotionele voeding (zoals aandacht, waardering, erkenning, bevestiging, e.d.) van het kind naar de ouder gaat (in plaats van zoals het hoort: van de ouder naar het kind). Dat gebeurt als de ouder (meestal de ondergeschikte/subassertieve ouder) in een voor het kind niet herkenbare slachtofferrol zit, waardoor het kind te doen krijgt met die ouder. Het kind gaat zichzelf ontzien en wegcijferen om maar niet nog meer last te zijn voor die ouder. Uit dit emotioneel misbruik ontstaat de voedingsbron voor de latere emotionele pijn en onrust in relaties. Affectieve verwaarlozing en emotioneel misbruik gaan altijd samen omdat affectieve verwaarlozing leidt tot emotioneel misbruik, omdat affectieve verwaarlozing in de jeugd van de ouder leidt tot emotioneel misbruik van de kinderen. De ouders ‘halen’ onbewust bij hun kinderen wat ze op emotioneel gebied niet van hun eigen ouders hebben gekregen. 

Geestelijke mishandeling betreft alle vormen van het naar beneden gehaald worden, het afgewezen worden, het niet goed (genoeg) doen, zowel verbaal als non-verbaal. 

Lichamelijke mishandeling is als er van fysiek geweld sprake is. In geval van lichamelijk geweld is er ook altijd sprake van geestelijke mishandeling en van affectieve verwaarlozing en emotioneel misbruik.

Voor een kind is het getuige zijn van fysiek of verbaal geweld net zo bedreigend als het zelf ondergaan van dit geweld.

In geval van seksueel misbruik is altijd tevens sprake van geestelijke mishandeling (bijvoorbeeld in de vorm van emotionele chantage), emotioneel misbruik, affectieve verwaarlozing en (dreiging met) lichamelijke mishandeling.

Van pedagogische mishandeling is sprake als een kind niet de door hem of haar gewenste opleiding heeft mogen volgen of niet het door hem of haar gewenste beroep heeft mogen kiezen. Per persoon verschillen de specifieke uitingsvormen van deze patronen van vroeger en de manier waarop die nu nog in stand worden gehouden.

Voor iemand zijn affectieve verwaarlozing, emotioneel misbruik, geestelijke en pedagogische mishandeling doorgaans onzichtbaar. Dat is logisch, omdat we als kind natuurlijk nog niet wisten wat er om ons heen gebeurde. Bovendien hadden we geen ander vergelijkingsmateriaal of referentiekader dan onze eigen ouders en hadden we nog niet het begrippenapparaat of de woordenschat die we als volwassene hebben. Last but not least worden we geboren met een blinde loyaliteit naar onze ouders. Dat is heel goed als er sprake is van een emotioneel gezonde opvoeding, maar wordt pijnlijk als dat niet het geval is. 

Het lijkt vreemd, maar ook de zichtbare patronen van vroeger, zoals lichamelijke mishandeling en seksueel misbruik, worden door betrokkene niet altijd als zodanig herkend. Redenen daarvan zijn de vele overlevingsmechanismen en beschermingsmaatregelen die men heeft ontwikkeld, juist om het in de eigen jeugd als kind te redden. Deze overlevingsmechanismen en beschermingsmaatregelen waren in de jeugd functioneel en zelfs nodig, maar dit zijn ook de mechanismen waar men later in relatie of in werk tegenaan loopt.

Voorbeelden (!) van deze overlevingsmechanismen en beschermingsmaatregelen kúnnen (!) o.a. (!) zijn: men praat het gedrag van de ouders goed (dit heeft men zelf niet door); men verklaart het ook weer vanuit de jeugd van de ouders (wat waar is en tegelijkertijd iemand niet verder brengt bij het vinden van een oplossing voor datgene waar men last van ondervindt); men vergelijkt het met nog ergere dingen, zoals bijvoorbeeld (!): Mijn vader was geen alcoholist en ik ben niet verkracht, dus is het niet zo heel erg geweest’; men vindt (ten onrechte) onbewust dat men er een eigen aandeel in heeft gehad: ‘Ik had het er wel naar gemaakt’;  enzovoorts –> dit is geen limitatieve opsomming en het zijn slechts voorbeelden. Elke Eendaagse Coaching hoor ik weer nieuwe specifieke uitingsvormen van patronen van vroeger. En ja, ook na 148 Eendaagse Coachingen valt mijn mond soms nog open van verbazing. 

Het gevolg van deze patronen van vroeger is dat we, datgene wat we als kind hebben gekregen van onze ouders, ‘liefde’ en ‘zorgzaamheid’ noemen en dat we vanuit dit beeld later onze partner en ons werk kiezen. Als we vervolgens later, logisch, vastlopen in het leven, hebben we niet door dat dit komt vanuit onze eigen patronen van vroeger. 

Kortom: Het is naar mijn mening niet zo dat altijd patronen van vroeger tot depressie en tot burn-out of tot relatieverslaving of piekeren en malen of tot suïcidale gedachten leiden. Andersom is naar mijn mening wel het geval: dat deze symptomen hun voedingsbron hebben in patronen van vroeger. We kunnen jammer genoeg niet onze geschiedenis veranderen; we kunnen gelukkig wel op enig moment verantwoordelijkheid nemen voor ons eigen leven en van daaruit onze eigen toekomst zelf bepalen. Dit is wat loslaten van je eigen machteloosheid inhoudt. 

[contentblock id=3 img=gcb.png] [contentblock id=4 img=gcb.png] [contentblock id=5 img=gcb.png]

Gerelateerde artikelen

Leer anderen loslaten...